Rok Chavy Rosenfarb / wydarzenia

W stulecie urodzin pisarki uchwałą Rady Miejskiej w Łodzi Chava Rosenfarb została jedną z patronek Roku 2023. Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi wraz z partnerami przygotowało całoroczny program obchodów. Poza licznymi warsztatami, spacerami, odczytami, akcjami artystycznymi, powstaje koncert inspirowany poezją pisarki, a w październiku konferencja naukowa, organizowana przez Uniwersytet Łódzki, poświęcona twórczości Chavy Rosenfarb uświetniona udziałem rodziny.

zdjęcie kobiety, Chavy Rosenfarb, z sznurem korali na szyi

CENTRUM BADAŃ KULTURY ŻYDOWSKIEJ przy WYDZIALE FILOLOGICZNYM UNIWERSYTETU ŁÓDZKIEGO oraz CENTRUM DIALOGU im. MARKA EDELMANA w ŁODZI  zapraszają do udziału w Międzynarodowej Konferencji Naukowej CHAVA ROSENFARB I ŻYDOWSKIE PISARKI XX WIEKU

Stulecie urodzin pochodzącej z Łodzi, ale tworzącej po wojnie, głównie w Kanadzie, Chavy Rosenfarb (1923-2011), uważanej za najwybitniejszą współczesną pisarkę języka jidysz, to okazja, by poddać refleksji naukowej nie tylko powieści, wiersze i eseje jej autorstwa, ale także przyjrzeć się twórczości innych dwudziestowiecznych żydowskich pisarek, które artykułowały w podobny lub właśnie odmienny sposób swoje doświadczenie żydowskie, kobiece i genderowe. Pragniemy poszerzyć pole naszej uwagi, choć już same teksty Rosenfarb są bardzo interesującym materiałem do badań nad wątkami autobiograficznymi w literaturze, fikcjonalnymi reprezentacjami Zagłady, zapisami doświadczenia getta, próbami literackiego odtworzenia zaginionych światów sztetla i żydowskiej Łodzi czy nad znaczącymi te wszystkie światy „śladami płci”. Przedmiotem refleksji chcemy uczynić twórczość żydowskich autorek, piszących w XX wieku nie tylko w języku jidysz – jak Chava Rosenfarb – czy polskim i hebrajskim, ale także w językach krajów, w których autorki te żyły i tworzyły, bądź z którymi czuły się związane.

Uczestnikom konferencji proponujemy zatem refleksję nad następującymi zagadnieniami:

  • Pisarstwo kobiet żydowskich wobec:

– tradycji kulturowych (religijno-obyczajowych, artystyczno-literackich, itd.),
– procesów modernizacyjnych,
– antysemityzmu,
– ruchów społecznych i politycznych,
– doświadczenia Zagłady: getta, życia w ukryciu, obozu koncentracyjnego (fikcje i egodokumenty),
– doświadczenia diaspory,
– problematyki asymilacyjno-tożsamościowej;

  • Gatunki i style twórczości pisarek żydowskich w XX wieku;
  • Mame łoszn i inne języki ich wypowiedzi;
  • Twórczość pisarek żydowskiej Łodzi, w szczególności – Chavy Rosenfarb.

Na nieprzekraczające 2500 znaków abstrakty wystąpień dotyczących powyższych zagadnień
(ale także innych związanych z tematyką konferencji), wraz z krótkim biogramem,
czekamy do 1 marca 2023 r. pod adresem: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript..

Planowany termin konferencji: 18-20 października 2023 roku

Języki obrad: polski i angielski

Opłata konferencyjna: 450 zł / 100 €

Organizatorzy zapewniają dwa noclegi ze śniadaniami (18/19 października i 19/20 października 2023 roku) w hotelu UŁ, udział w uroczystym bankiecie oraz wydarzeniach towarzyszących, organizowanych w ramach Roku Chavy Rosenfarb.

ORGANIZATORKI:

Dr hab. Małgorzata Domagalska, prof. UŁ (IFP UŁ)

Dr hab. Danuta Szajnert, prof. UŁ (IKW UŁ)

Dr Joanna Podolska (IKW UŁ i Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi)

SEKRETARZ KONFERENCJI

Dr Julia Dynkowska (IKW UŁ)


--------

Zapraszamy na wakacyjne czytanie prozy Chavy Rosenfarb w Centrum Dialogu im. Marka Edelmana.

Cotygodniowe spotkania z twórczością Patronki Roku 2023 będą znakomitą okazją do poznania fragmentów kolejnych tomów powieści Chavy Rosenfarb. Każdy z odczytów poprzedzony będzie krótkim wprowadzeniem.

Spotykamy się zawsze we wtorki, zawsze o 17:00.

27.06, godz. 17.00 –  „Bociany. Opowieść o sztetlu”

04.07, godz. 17.00  – „Między miasteczkiem i Łodzią. Opowieść o miłości”

11.07, godz. 17.00  – „Drzewo życia t. I”

18.07, godz. 17.00  – „Drzewo życia t. II”

25.07, godz. 17.00 –  „Drzewo życia t. III”

UWAGA! PREMIERA!

Podczas każdego ze spotkań zostanie także zaprezentowany fragment ostatniej powieści Chavy Rosenfarb „Listy do Abraszy”, którą wydamy w drugiej połowie 2023 roku w serii Biblioteka Centrum Dialogu.

Wstęp wolny!

----


Zapraszamy także do zapozniania się z relacjami z wydarzeń, które już się odbyły.

Dzień drzewa

Centrum Dialogu im. Marka Edelmana przygotowało kolejne wydarzenia związane z przywracaniem pamięci o twórczości Chavy Rosenfarb. W piątek, 28 kwietnia o 12:00 Centrum Dialogu zaprasza na Dzień Drzewa, nawiązujący do ważnego symbolu w twórczości pisarki.
W tym dniu przed budynkiem Centrum Dialogu im. Marka Edelmana zostanie odsłonięte drzewo wiśniowe, które otrzyma symboliczną nazwę drzewa życia. Następnie łódzka aktorka i performerka, Anita Tomczak, odczyta fragmenty poezji i powieści Chavy Rosenfarb. Ostatnim punktem piątkowego programu jest pokaz filmowy wywiadu z pisarką pt. „Chava Rosenfarb: That Bubble of Being”, przeprowadzonego w ramach cyklu „Światy w świecie: rozmowy z pisarzami jidysz”.
Na wszystkie wydarzenia wstęp jest wolny.
----------
Cykl majowych spacerów

Zapraszamy na cykl wtorkowych spacerów pod hasłem „Łódzkie ślady Chavy Rosenfarb". Spacery będą poświęcone Patronce Roku 2023. Podczas pieszych wycieczek poznamy ważne miejsca związane z biografią pisarki i poetki - okolice, w których odrastała, uczyła się i mieszkała. Każdy ze spacerów zaczynamy w innym miejscu.

Prowadzenie: Joanna Podolska, redaktorka książek Chavy Rosenfarb.

9 maja, godz. 17.00 (wtorek) – start ul. Sieradzka 1,

16 maja, godz. 17.00 (wtorek) – start ul. Żeromskiego 75,

23 maja, godz. 17.00 (wtorek) – start ul. Łagiewnicka 8.

Wstęp wolny.

------

"Ramblings through Inner Continents: About Chava Rosenfarb on her Hundredth Anniversary” - rozmowa z Goldie Morgentaler (profesor literatury na uniwersytecie w Lethbridge, tłumaczka na język angielski utworów Rosenfarb) i Abrahamem Morgentalerem (emerytowanym lekarzem) - dziećmi pisarki oraz Adele Reihartz.
Prowadzenie: Joanna Podolska.
 

--------

9 lutego 2023 zapraszamy na Inaugurację Roku Chavy Rosenfarb – Roku Drzewa Życia. Spotykamy się w Bibliotece MeMo, ul. S. Moniuszki 5

W 100. rocznicę urodzin Chavy Rosenfarb pragniemy przybliżyć jeden z najważniejszych symboli w kulturze – Drzewo Życia, który jest istotnym elementem twórczości pisarki.

  • 12.00 – 13.15 wykład „Symbolika Drzewa Życia” – prowadzenie: Monika Krajewska
    Gdzie: Mediateka MeMo, Moniuszki 5

Monika Krajewska – polska artystka, która od lat zgłębia różne obszary sztuki żydowskiej i bada mowę symboli. W swoich pracach łączy obraz z tekstem,  wersety z Tory, midraszy i liturgii oraz hebrajskie litery. W 1982 r. wydała album fotograficzny Czas kamieni, w którym przedstawiła żydowską sztukę nagrobną głównie z terenów wschodniej Polski. Od wielu lat zajmuje się wycinanką, którą łączy z kolażem, frotażem i fotografią. Prowadzi warsztaty wycinanki i kaligrafii hebrajskiej. Jest członkiem The Guild of American Papercutters. Drzewo Życia jest jednym z najważniejszych symboli, który pojawia się w jej pracach.

Wstęp wolny

  • 13.30 – 15.00 - warsztaty dla dorosłych “Wycinanka żydowska: Drzewo Życia” - prowadzenie: Monika Krajewska
    Gdzie: Mediateka MeMo, Moniuszki 5

Obowiązują zapisy: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. (w tytule maila prosimy podać temat spotkania) Uczestnicy warsztatów powinni uczestniczyć również w wykładzie, tel. 42 636 38 21, 506 155 911

Wycinanka to sztuka, która szczególnie  rozkwitła wśród Żydów Europy Wschodniej w XIX wieku i była ściśle związana z życiem religijnym, m.in. ze świętami i progami życia. Ich twórcy łączyli symbole żydowskie, takie jak menora, korona i lwy, z motywami sztuki europejskiej i lokalnej. Wycinanki tworzyli też Żydzi z Włoch, Afryki Północnej i Bliskiego Wschodu. Ludowa wycinanka żydowska zanikła, ale po latach stała się inspiracja dla artystów i odrodziła się – już w innej formie. Podczas prezentacji uczestnicy zapoznają się z jej historią,  symboliką i techniką wykonania, a podczas warsztatów wykonają własną wycinankę.

  • 15.00 - 18.00 - „Drzewo życia” tom III (czyta Kamila Selwerowicz) - odsłuch fragmentów powieści Chavy Rosenfarb zrealizowanych we współpracy Centrum Dialogu im. Marka Edelmana z Radiem Łódź (200 min.)
  • Gdzie: Mediateka MeMo, Moniuszki 5

Wstęp wolny.

„Drzewo życia” – to monumentalna powieść o Łodzi, a przede wszystkim o łódzkim getcie, które Chava Rosenfarb sama przeżyła. To również  opowieść o ludziach, których autorka znała i o  wydarzeniach, których była świadkiem. Trylogia obejmuje lata 1939-1944. Nagranie pochodzi z ostatniego, trzeciego tomu, i przybliża  okres od 1942 roku do likwidacji getta w 1944 roku. Mimo, że Rosenfarb obrazuje czas nienawiści, pogardy i śmierci, książka niesie przesłanie pokoju i miłości.

  • 18.00 – Inauguracja Roku Chavy Rosenfarb w Łodzi. „Chava Rosenfarb i inne pisarki jidysz” - wykład prof. Joanny Degler (Uniwersytet Wrocławski)
  • Gdzie: Mediateka MeMo, Moniuszki 5

Joanna Degler - literaturoznawczyni, tłumaczka języka jidysz związana z Zakładem Studiów Żydowskich Uniwersytetu Wrocławskiego. Zajmuje się głównie poezją żydowską i twórczością kobiet. W 2005 r. wydała książkę „Jung Wilne – żydowska grupa artystyczna”. W 2010 r.  ukazał się zredagowany przez nią tom „Nieme dusze. Kobiety w kulturze jidysz”. Od 2015 r. wchodzi  w skład zespołu redaktorów i tłumaczy powieści Rosenfarb wydawanych przez Centrum Dialogu im. Marka Edelamana w Łodzi.

 

9 lutego,  godz. 21.00 - "Ramblings through Inner Continents: About Chava Rosenfarb on her Hundredth Anniversary”  - rozmowa z Goldie Morgentaler (profesor literatury na uniwersytecie w Lethbridge, tłumaczka na język angielski utworów Rosenfarb) i Abrahamem Morgentalerem (emerytowanym lekarzem) - dziećmi pisarki. Prowadzenie: Joanna Podolska, John Crust.

Rozmowa w języku angielskim w formule on-line. Zapisy: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Facebook, Zoom

 

10 lutego, godz. 11.00

Miejsce: Archiwum Państwowe w Łodzi,  pl. Wolności 1 (sala konferencyjna)

"Drzewo Życia, czyli ABC poszukiwań genealogicznych" – warsztaty genealogiczne prowadzone we współpracy z Archiwum Państwowym w Łodzi i  Klubem Genealogicznym Centrum Dialogu „Drzewo Życia”.

Warsztaty kierowane do osób dorosłych. Obowiązują zapisy: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. (w tytule maila prosimy podać temat spotkania), tel. 42 636 38 21, 506 155 911

Czas trwania: 2 h.

12 lutego godz. 11.00

Start: ul. Kilińskiego 4

„Miasto Łódź wyglądało jak statek o tysiącu kominów. Spacer śladami Chavy Rosenfarb”

Prowadzenie: Łódzki Szlak Kobiet.

Spacer, podczas którego odwiedzimy miejsca związane z biografią Chavy Rosenfarb, rozpocznie się w miejscu, który był pierwszym łódzkim adresem ojca pisarki, Abrahama Rozenfarba.

 

 

 

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego  Narodowe Centrum Kultury Narodowe Centrum Kultury

© 2020 Centrum Dialogu. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Godziny otwarcia

GODZINY OTWARCIA BUDYNKU

Poniedziałek – piątek 11:00-18:00
Sobota – niedziela 12:00-16:00


W czasie godzin otwarcia można zwiedzać bieżące wystawy.
Ostatnie wejście na ekspozycje odbywa się
na pół godziny przed zamknięciem budynku
.


 

GODZINY OTWARCIA BIURA

poniedziałek - piątek od 9.00 do 17.00
sobota - niedziela NIECZYNNE

 

Kalendarz

Facebook

Skontaktuj się z nami

Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi
ul. Wojska Polskiego 83, 91-755 Łódź
biuro@centrumdialogu.com

tel. +48 42 636 38 21
      +48 506 155 911

NIP 7262636381

RIK 1/2010

REGON 101022466

NUMER KONTA BANKOWEGO
Bank Pekao S.A. 91 1240 3028 1111 0010 3752 7380