Page 150 - Centrum Dialogu im. Marka Edelmana. Chava Rosenfarb - Ocalali. Opowiadania

W SERENGETI 149

mogła mieć rację. Często miewała rację. W chwili obecnej wzbudzało to wa-
hanie i niepewność w jego sercu. Uśmiechnął się krzywo sam do siebie. Ona, ta
9
urodzona w Bostonie sziksa , której przodkowie należeli do elity bostońskich
purytanów , miała zimny, prosty intelekt, „intelekt osy”, w opozycji do jego,
10
skłonnego do pasji, chasydzkiego, żydowskiego intelektu, dzięki któremu był
nieraz w stanie wspinać się na zupełnie proste ściany i – albo spadać na łeb na
szyję, albo zdobywać uznanie jako geniusz.

*
Mildred była jego studentką na uniwersytecie, kiedy zakochał się w niej po uszy.
Wysoka, o blond włosach, wdzięczna i zgrabna, wzięła go szturmem, jak twierdzę,
wbrew jego woli. Stała się wszystkim, czego pragnął. Doprowadziła go do tego, że
złamał swoją zasadę, by nie zadawać się z własnymi studentkami, choć większość
kolegów profesorów zwykła się z niego śmiać. Kiedy opublikował pracę, która
uczyniła go sławnym w świecie psychiatrii i kobiety zaczęły się za nim uganiać –
rozkwitał wtedy nacisk na wyrażanie seksualności i wolna miłość była w modzie
– on, żeby nie czuć się gorszym od innych, udawał przed kolegami, że ma kobiet
na pęczki i zdradza swoją żonę tak samo jak oni.
W rzeczywistości nie potrzebował żadnych innych kobiet. Kochał Mildred,
a przez nią kochał też Amerykę i cały świat. Dzięki niej czuł się nie tylko bardziej
Amerykaninem, ale też bardziej obywatelem świata. Tajemnicza nie-swojość
wewnątrz niej była kwestią nie tylko jej kobiecości, ale czegoś bardziej ogólnego,
egzystencjalnego, co go zauroczyło i pochwyciło. Za każdym razem kiedy trzymał
ją w objęciach, zdawało mu się, że wrócił do domu po długiej tułaczce. Historia
Ameryki, której mechanicznie wyuczył się w dzieciństwie i w młodości, stała

9 W języku jidysz to określenie młodej kobiety, dziewczyny nie będącej Żydówką, ale też czasami
Żydówki, która nie przestrzega żydowskich nakazów religijnych, jest słowem o raczej pejoratywnym
wydźwięku, często nawet jako synonim dziwki, prostytutki.
10 Purytanie – określenie angielskich protestantów, którzy osiedlili się w Nowej Anglii na początku
XVII wieku, w 1630 r. założyli Boston, tworząc prężnie rozwijającą się kolonię opartą na religijnych
zasadach.