Page 276 - Centrum Dialogu im. Marka Edelmana. Chava Rosenfarb - Ocalali. Opowiadania

Pewien piątek w życiu

Sary Zonabend
1

Przed pójściem do szpitala na operację, Sara spaliła wszystkie zapisane strony
z najnowszego pamiętnika. Przez większą część swojego życia literackiego robiła
osobiste notatki i nie po raz pierwszy je niszczyła. Zawsze odczuwała potrzebę
zapisywania mniej lub bardziej szczerych relacji o wydarzeniach i uczuciach;
zawsze też dbała o to, by ich nie pozostawiać.
W zasadzie to nie wiedziała, dlaczego prowadzi pamiętnik. Usprawiedliwiała
się sama przed sobą, zasłaniając się złą pamięcią. Istotnie, miewała trudności
z przypomnieniem sobie, co wydarzyło się w jej życiu przed rokiem czy dwoma.
Jedynie wspomnienia z obozu koncentracyjnego tkwiły w jej umyśle jak dotkliwie
wyrazista wyspa pośród morza niepamięci. Co do reszty życia – przeszłość zamie-
niła się w przerażającą pustkę, która przeleciała jej przez palce. Miała wrażenie,
że cała jej dotychczasowa egzystencja koncentrowała się na okresie dzieciństwa
i młodości oraz „życia” zastępczego w obozie koncentracyjnym. Uznała, że pro-
wadząc pamiętnik, będzie bardziej czuła, że żyje; dostarczy sobie namacalnego
dowodu, że coś – bez względu na to jak bezsensowne i nieistotne – faktycznie
jej się przydarzyło.

1 A Friday in the Life of Sara Zonabend - przekład na angielski z nieopublikowanego manuskryptu
w języku jidysz, tł. Goldie Morgentaler. Pierwodruk w: In the Land of the Postscript. The Complete
Short Stories of Chava Rosenfarb, tł. i red. G. Morgentaler, White Goat Press, the Yiddish Book
Center, Amherst, 2023, s. 47-58.